Akıllı Şehirler - Hareketlilik "Mobility"

Gelecek öngörüsü tutkusuyla düşünce üreten uzmanlar iki konuda hem fikir görünüyorlar.

Birincisi insan ve ürünlerin hareketliliğini ve akışkanlığını yeniden tasarlamak… İkincisi güvenilir çevre dostu çığır açıcı çözümlerle amaca ulaşmak…

İnsan, mal ve hizmetlerin hareketliliğinin, bugünden daha hızlı, güvenilir, iyileştirilmiş maliyet temelli ve daha temiz, gerçekleştirileceği kuşkusuzdur. Bütünsel yaklaşımla belirlenecek dokunuşlar eş zamanlı ve bağlantılı süreçlerin birlikte anlık uygulanmasıyla mümkün olabilecektir. Yeniden şekillenmekte olan hareketlilik sistemi, pürüzsüz ulaşım kabiliyeti neticesinde daha kişisel, kullanışlı, elverişli, erişilebilir ve kapsayıcı olarak tanımlanmaktadır. Aslında insan ve ürün yolculuğu akıllı şehir kavramsal yapısı doğrultusunda evrilmekte ve dönüşmektedir. Taze hareketlilik yöntemlerinin biçimlenmesini temiz enerji, akıllı malzemeler ve öncelikle paylaşım ekonomisi tetiklemektedir.

Bir noktadan başlayarak hedef noktasına ulaşımın arka planında görev yapan sayısal, otonom ve yaygın bağlantılı sistemlerin bulunması da şaşırtıcı değildir. Uzun zamandır faydalanılmakta olunan endüstriyel iş yapış süreçleri yerini yeni gelişmekte olan çağdaş işleyişlere bırakmaktadır.

The grass is not always greener on the other side of the fence

Personally living in a house with a garden I tend to understand that it is easier said than done to look after a healthy looking dreamland. When I come across those beautifully nursed green fields I cannot escape from asking myself the simplest question. What is the magical touch that provides the means to this exquisiteness and grace?

I have learned over a long period of time that nature actually assists ability of survival in any hostile environment. Therefore it may seem rather odd to glance to a terrain of wilderness and think that nothing is happening. Barren land may not take your breath away yet existing biodiversity in any environment is the foundation for endurance and continuity. Reinforcing the eco-system to balance itself to face all the worst to come in future.

Astounding knowledge of flowering plants has taken me deep into pure reality. I have noticed that nature prefers colours not to please humans but rather to attract insects. Offering their pollen as a source of nutrition so that in return gaining strength and food to regenerate their species. Insects fly from flower to flower to collect nectar. In the meantime indirectly transporting pollen and seeds.

To my stunning astonishment I realised that insect’s preference of colour and fragrance is not always in line with my inclinations. Insects selected flowers that not necessarily produce finest scents to human appreciation. One such plant attracted so many bees and we had to take it out of the garden because we were not keen on the odour.

As we dwelled into more colour and smell the garden exhibited and displayed its attractiveness and orderliness to our human friends.

On the other hand if not conceived as potential food source the plants were destined to perish. Therefore this would not be a sustainable process and needs constant care of the gardener. The matter worsens as, sunlight, water beyond rain fall, pesticides, herbicides and fertilisers are, main ingredients to nurture and preserve this charm and elegance.

In a nut shell ample amount of resources are to be invested to a short term glimpse of this sparkle. Yet the real customers such as the bees will pay little or no desire to experience this delicacy since the product would not satisfy their purpose of longevity.

Therefore the grass may look greener from outside to those who see what they expect to see. I am not hinting that this is not proper. We all need to come out of anxiety and feel overwhelmed to witness such a unique perspective. All we need is to figure out the complex architecture and appreciate the cost associated to keep running such a fascinating greenhouse.

So could this be a call for the enterprise leadership. How to design an attractive garden full of joyful offers. Comprehensive perception from inside may be very pleasing to gaze to delightful landscape.

However scrutinised planning to achieve essential customer loyalty is an imperative decision. As a result contributing to a tremendous product profitability. Hit the bull’s eye so to speak.

At the end of the day managing such a challenge is a way of designing a masterpiece. Appreciating uneasiness and balancing during a tightrope walking hanging way above ground.

I hope I was able to raise critical questions in your minds. Spending precious time on thinking before acting should be adapted as a common practise. Success depends on configuring such a harmony with respect to both angles of consideration.

Loveliness & Choice

With art at the forefront businesses will flourish.

Levent RK - Kuantum Diyarına Yolculuk

levent Rotary Kulübüne beni Kuantum Mekaniğini anlatmaya davet için ettikleri için teşekkür ediyorum.

Konuşmaya evrenin 4 kuvvetinin anlamını açıklayarak başladık sunuma.

1-Zayıf Nükleer Kuvvet
2-Güçlü Nükleer Kuvvet
3-Elektro Magnetism
4-Kütle Çekimi

Maddeyi bir arada tutan atom çekirdeğinde bulunan quark tanımları ile devam etti görüşmemiz. Atomun bölünemez parçacıkların hızlandırıcı ve çarpıştırıcılarda nasıl kuantum parçacıklarına dönüştüklerini izledik.

Özellikle son derece ilginç ve farklı davranış gösteren elektron çift kesik deneyi madde ile enerjinin kesişimi görselleri ilgi çekti. Kuantum seviyesinde zamanın nasıl çakışık olduğuna birlikte deneysel olarak tanıklık etti.

Ünlü bilim insanlarının Albert Einstein önceleri nasıl teoriğe karşı geldiğini anlamaya çalıştık. Kendi deyimi ile uzaktan ürkütücü eylem söylemi ile neyi kastettiğini çözmeye çalıştık.

Aslında öğrenmek istediğimiz kuantum bilgisayarların nasıl çalıştığının çok ötesinde erişilecek inanılmaz hızları bizlere etkisinin ne olacağını anlamaya çalışmak oldu. Daha şimdiden gelişmeleri takip etmekte zorlanırken bir anda yaşanacak süper bilgisayarlar yaşamı, çalışmayı, eğlenceyi ve öğrenmeyi nasıl değiştirecek.

Daha ileri aşamalarda yönetsel etkiler, verilerin düzgün derlenmesi, ardından karar mekanizmalarının oluşturulmasının karmaşıklığı tartışıldı. Yeni gelişmelere uyumluluk gerçekten nasıl aşılacak? IK nasıl yeni yetkinlikler kazanacak konuları ile zevkle ve merak içinde geçen toplantı sourlar ve cevaplarla tamamlandı.

Copernicus - COP28

2023 kayıtlara geçmiş en sıcak yıl olarak tarih sayfalarında şimdilik yerini aldı. 2024 ve ötesinde yeni rekorların kırılacak olması beklentisi ise oldukça yüksek. Dolayısıyla daha sık ve daha etkili yıkımlar ve afetlerle karşılaşabileceğimiz olasılığını kabullenmek zorundayız.

Acil olayların her an oluşabileceğini hatırlayarak, tepkilerin çok önceden planlanması ve hazırlıkların eksiksiz ve tam olarak ustaca yerine getirilmesi şarttır. Akıl ve zekâ ile geliştirmiş teknoloji araçları aniden oluşacak ve birbirine hiç benzemeyen koşulların farklılıklarını ortaya koyabilecek düzeydedir. Böylesine olağan dışı olaylar esnasında en etkili, güvenilir yol gösterici araç yine teknoloji olacaktır.

Sırasıyla göstergelerin süzdüğü olumsuz ölçülere değinmek yararlı olacaktır.

Avrupa Birliği uzay gözlem programının bir dilimi olan “Copernicus” yerküre hava izleme verilerine dayalı rakamlar, sanayileşme öncesi sıcaklık ortalamasına kıyasla dünyamızın 1.48 derece ısındığı gerçeğini yansıtmaktadır.

Program ismini ünlü bilim insanı Nicolaus Copernicus’dan almaktadır. Copernicus 1466 yılında Prusya Krallığı’nda (bugünkü Polonya) doğmuştur. Kilise hukuku üzerine doktora çalışması tamamlamış ve asıl mesleği olan Katolik Piskopos danışmanlığını sürdürmüştür. Diğer yandan olağanüstü gözlemi ve buluşu, ilgi ve alakasının matematik, astronomi ve harita bilimine olan merakının sonucudur. Astrofizik alanında bilimsel tarihin en duyarlı keşiflerinden birisini gerçekleştirmiştir 1543 yılında ölümünden kısa bir süre önce yayınlanan “Güneş Merkezli” sistem kitabı astronominin başlangıç noktası olarak kabul edilmektedir.

Copernicus projesinin sağlamış olduğu bilgi, veri kümeleri uydulardan, kara ve deniz algılayıcılarından derlenmektedir. Kullanıcılar tarafından bedelsiz olarak işlenebilmekte ve öngörüler üretilebilmektedir. Çıktılar 6 başlık alında; 1-Atmosfer, 2-Kara, 3-Deniz, 4-İklim Değişikliği, 5-Güvenlik, 6-Acil Durum, kapsamında, kullanıcıların yararlanmaları amacıyla yayınlanmaktadır.

Birleşmiş Milletler (COP28) iklim değişikliği konferansı 30/11 – 12/12 2023 tarihleri arasında Birleşik Arap Emirlikleri’nde gerçekleştirildi. Konferansın sıra dışı araştırma olarak belirlenen sayısal küresel stok durumunun “stocktake” tamamlanmasıydı. Aslında tüm dünya 2015 Paris anlaşmasında verilen sözlerden oldukça uzakta olduğu gerçeğiyle bir kez daha yüzleşmişti. Karar verilmiş olan bütün alanlarda süreç oldukça yavaş ilerleme kaydetmişti. Sera gazı salınımlar, ilkim değişliği dayanıklılığı, hassasiyetle değerlendirilen finansal kaynaklar ve teknoloji desteği, girişimleri beklenen hızlanmayı göstermedi.

Dünya ülkeleri birleştirici kaynak planlaması ile yaşanmakta olan iklim krizine çare bulmak zorundadır. Hedefler 2030 yılına kadar fosil yakıtlarından kurtulmanın ivmelendirilmesi çağrısı olarak belirlenmiştir. Ülkeler sadece ürün geliştirerek böylesine karmaşık engelleri aşmanın mümkün olmadığının bilicindedir. Afetlerin hemen yanı başımızda beklediğinin farkında olarak nasıl? Ne zaman? Ve ne şekilde? Hasar vereceği bilgisi teknoloji uygulamalarının en üst düzeyde kullanımıyla doğru orantılıdır.

Copernicus’un beslediği bilgilendirmenin ve COP28 sonuç raporlarının ortak bileşeni küresel eko düzeninin bozulma kat sayısının artması olarak gündemde öncelikli yerini almıştır. Bu nedenle daha fazla gerilme dünyamızda kalıcı zedelenmeyle neticelenebilir.

Dünyamızın son 500 milyon içinde yaşamış olduğu kitlesel yok oluş sayısının 5 ila 10 arasında olduğu bilinmektedir. Bio çeşitliliğin ve çok hücreli organizmaların aniden azalışı olarak tanımlanmaktadır yok oluş. İlk kez doğal nedenlerden dolayı değil insanlığın hırsına, anlaşmazlığına yenik düşmektedir mavi küremiz. Kendimizin yarattığı sıkıntıya tanı koyamamak ise gerçek üstü yorumlara sebep olmaktadır.

Çözümü umutla tasarlamaya başladığımızın kuvvetli sezgilerini COP28 konferansı süresince deneyimledik. Teknoloji bir kez daha yardımımıza koşacak varsayımı bir kehanet değildir. Beklemek ve örnekleri görmek kurnazlığı burada çalışmayacaktır. Öncelikle şema ve çizimlerimizi uz görü ve öncülük temeline dayandırmalıyız. Teknolojinin inanılmaz gelişmesini benimsemek ve değer yaratacak katma değeri bulup çıkarmak amacımız olmalıdır. Sonuç olarak dönüşü olmayacak noktayı geçmeden kusursuzca eylem planlarını uygulayarak yıkıcı süreci tersine çevirebiliriz.

İcrayı San’at Eyle

Yol Yakınken - Hilmi Güvenal

2024 yılı ilk kitabını, deneyimlerin, önerilerin, yaşam öykülerinin altını çize çize okudum. Sevgili Hilmi Güvenal imzalı "Yol Yakınken" "Etkin Yöneticinin El Kitabı" tam da konu başlığına yakışır biçimde kaleme alınmış.

Kuşkusuz 2024 yılında zorluk ve belirsizliklerle mücadele edilecek. Kitap, sorumluluk yüklenen değer yaratmak düşüncesiyle hedefleri belirleyen yöneticilerin yanlarından ayırmayacakları bir pusula niteliğinde.

Uzun yolculuğun muhakkak ki her aşamasında güçlüklerle karşılaşılacak. İşte böyle durumlarda dönüp yeniden okumak isteyeceğiniz yenilikçi fikirler ve öğütler akıcı ve yalın bir üslupla anlatılmış.

Ben şahsen el kitabımı çantamda taşımayı düşünüyorum. Eseri bize kazandıran yazarımız Hilmi Güvenal gönülden teşekkürler.

2024 Beklentiler

2023, Cumhuriyetimizin kuruluşunun 100. Yılını coşku ve heyecanla kutladığımız, belleklerimizden silinmeyecek anılarla tamamladığımız bir yıl olarak tarih sayfalarında yerini alacak.

Küresel yolculuğun inişli, çıkışlı hareketliliği, değişimin ve dönüşümün sıcak ve kuvvetli yaşanmasına sebep oldu. Öyle ki COVID19 salgınının izlerinin henüz tam olarak ortadan kalkmadığına tanık olmaya devam ediyoruz. Yeni alışkanlıklar edinmemiz zaman almıştı ve devamlılığı sürecek şekilde benimsenmişti. Şimdi ise geriye dönüp baktığımızda kendimizi sanki her şey eskisi gibi olacak kavramından da vazgeçmek zorunda hissediyoruz. Edindiğimiz davranış yeniliklerinden hangisinin kalıcı olacağına akan zaman içinde karar verilecektir. Gerçek ve Sanal ortamlarının birbirleri ile eş konumlu güncellenmesi neticesinde gelecek döngüsü de yeniden kurgulanacaktır.

16 Yıl Önce - BITSO

Bilgi ve İletişim Teknolojileri Stratejik Öncelikler araştırması (BITSO) 23-25 Şubat 2007 tarihinde Erzincan’da gerçekleştirilmişti. Sektörümüzün kıymetli yöneticileri ve uzmanları 8 temel konu başlığı çerçevesinde çalışmaları yürütmüşlerdi. 2 gün boyunca ICT öncelikli hedefleri ve yol haritaları ayrıntılarıyla birlikte tartışılmış ve derlenen çıktılar rapor olarak derlenmişti.

Türkiye Elektronik Sanayicileri Derneği (TESID) başkanlığı görevim dolayısıyla H grubunun önderliğini üstlenmem söz konusu olunca onurla çalışmaya başlamıştık. Güçlü, uzman, bilgili takım arkadaşlarımla birlikte neredeyse sadece yemek araları vererek raporun üzerimize düşen sorumluluğunu yerine getirmenin gururunu taşımaya devam ediyorum. Grubumuza etkili katkı üreten saygın arkadaşlarımı takdirle anımsıyorum.

Sırasıyla aşağıda ki bölümleri nicelik ve nitelik olarak belirleyecek ve raporun bir parçası olarak yazımı tamamlayacaktık. Sorumluluğumuzun başlıkları oldukça kapsamlı ve derinlemesine bilgi gereksinimi olan alanları içermekteydi.

-Araştırma/Geliştirme

-Teknokent

-Akreditasyon

-Üniversite

-Kamu-üniversite-özel kesimi işbirliği

-TK piyasa gözetim laboratuvarı

BITSO Erzincan raporu sektörümüzün tamamının temsilcilerinin katılımı ve bilgi sağlaması ile ortaya çıkarılmıştı. Gelişmeleri yakından takip ediyor, anlıyor ve kendi geleceğimizi kendimiz planlıyorduk.

Belgede yer alan Teknokent yönetimi yazımının kısa bir özetini paylaşıyorum.

Smothered Mate

“Smothered” Boğucu MAT Satranç
 
Satranç terimlerinin günlük yaşantı çerçevesinde tıkanmış olan çıkmazları nasıl anlamlandırdığını değerlendirmeye devam ediyoruz. Satranç bir oyun olarak değerlendirilmenin çok ötesinde bilimsel ve zihinsel bir spor olarak karşımızda net olarak durmaktadır. Kaldı ki satranç bilgisi hiçbir suretle çözülemeyecek yaşamsal sıkıntılara şaşkınlıkla karşılaşılabilecek hareketlilik kazandırabilmektedir.
 
Akıllara takılan şu soru ile sıklıkla karşılaşıyorum. Nasıl oluyor da bilgisayarlar artık insan rakiplerine üstünlük sağlayabiliyor? Üssel analizleri inanılmaz bir hızla sonuçlandırabilen, geçmişte oynanmış hemen hemen bütün oyunları ezbere bilen bir makine ile mücadele kolay olmayacaktır. İnsanın farkı, beyin gücü yeteneğinin gelişmesine paralel olarak oyunun sırlarını hissetmesinde aranmalıdır. Oyunun dayanılmaz çekiciliği düşünce ötesinde duygusallığı da içerisinde saklamasındadır. Dolayısıyla üzerinde ıslarla durduğumuz terimler insan olmanın yeteneklerinin etkin kullanımını tanımlamaktadır. Çarpıcı bir gerçek şimdiye kadar gerçekleştirilmiş birebir bir oyun bulunmamaktadır ve gelecekte de mümkün olmayacaktır.
 
Başlamadan önce kısaca satranç kuralların temeline değinelim. Satrançta oyuncular sırasıyla hamle yapmak zorundadır. Hamle yapmaktan vazgeçmek veya peş peşe hamle yapmak mümkün değildir. Rakibin taşlarının her bir uyarı gereksinimi duyulmadan devre dışı bırakılabilir. Her bir hamlede sadece bir taş düşürülebilir. Oyunu kazanmanın yegâne şartının ancak Şahın alınması ile sonlanacağı bilinmektedir. Hassas bir yaşam dersi çıkarılacak biçimde şah uyarılmalı ve hareket kabiliyeti bırakılmaksızın düşürülmelidir.
 
Hatırlayacaksınız iki önemli konumun nasıl çözümsüzlüğün sebeplerini açıkladığına değinmiştik. “Stalemate & Zugzwang” Güzellikleri ve ayrıntıları daha önceki yazılarda bulabilirsiniz.
 
“Smother” kelimesinin Türkçe anlamı, baskı altında kalma, boğulma, yoğun duman, sis ve bulut olarak verilmektedir.
 
Satranç oyununda genellikle konumsal olarak geriye düşmüş olan oyuncunun savunma düşüncesi ağır basmaktadır. Kaldı ki durum ne kadar kötümser olursa olsun çıkış yakalanabilecek bir fırsat her zaman doğabilmektedir. Böylesi bir vaziyette kalan oyuncu Şahını koruma altına alabilecek kendi taşlarını yakın karelerde tutmaya eğilimlidir. Öylesine bunalmış olarak rakibin sıra dışı hareketlerini takip etmekte zorlanmanın tedirginliği yaşanabilmektedir. Kendi taşlarına güvenmenin ve Şahın etrafını çevrelemenin elbette olumsuz bir yanı da bulunacaktır. Şah hareket kabiliyetini kendi taşlarının yakın konumu nedeniyle tamamen kaybetmiştir.
 
Uygulanan bir diğer kaygılı yaklaşım yukarıda bahsedilen durumun tam tersini yansıtmaktadır. Oyuna üstün devam eden oyuncu, ne olur ne olmaz endişesi ile şahını emniyete almak düşüncesinde bulunabilir. Geride bıraktığı savunma taşları Şahı koruyan siperler gibi görünebilir. Ufukta görünen kazanmanın hayali bir anda geride bulunan rakip tarafından keşfedilir ve seyrek rastlanabilecek bir hamle ile üstün taraf oyunu kaybeder. Cömertçe harcanan birikim, aniden kâbusa dönüşen ilerleme. Şah yine kendi takımının dokunuşları ile hareketsizliğe mahkûm olmuştur.
 
Şah sanki korunmaya muhtaçtır ve kendi takımının kabiliyetine tutkuyla güvenmektedir. Şah tek başına gerekli durumda alan üzerinde gezebilme yetisi sayesinde öz güveni yüksektir. Kolay incinir, zedelenebilir sezgisi öne çıkan bir oyuncu Şahını aşırı tedirginlikle ihtiyaçtan daha fazla koruma altına almak isteyebilir.
 
İşte böyle köşeye sıkışmış bir şah rakibin ağır olmayan bir hamlesi ile MAT olacaktır. Sebep kendi koruma kalkanının, etrafındaki tüm kareleri işgal etmesi ve Şahın hiçbir manevra imkânının olmamasıdır. Kendi takımı saldırıyı önleyemediği gibi Şahın kımıldamasını engelledikleri için oyun kaybedilmiştir.
 
Özünde takım olarak süren mücadele, Şahın iletişim kanallarının kesilmesi neticesinde kaybedilmiştir. Şah karar verebileceği ve nefes alabileceği bir kareye sıçrama yeteneğini kaybetmemelidir. Etrafı koruma amaçlı kendi taşları tarafından sarmalanmış bir Şah çok basit bir hamleye yenik düşebilecektir. Anımsanmak istenmeyecek bir umutsuzluk ve çaresizlik. Tesadüf olmayan ürkek davranışın veya kalp kırmamak ayrıcalığı ile alınamayan cesaretli bir kararın neticesiyle yitirilen bir karşılaşma.
İleride veya geride olmanın, ayrım gözetilmeden, çabucak kayıpla sonuçlanması…
 
Satranç oyununda, yaşam sürecinizde “Smothered” gerçekleri ile karşılaşmamış olmanızı diliyorum.
 
Ders çıkarabilmek, öğrenebilmek adına deneyimlerinizi paylaşmak isterseniz memnuniyetle yazabilirsiniz.
 
İcrayı San’at Eyle